“ปราสาทตาควาย” เป็นอีกหนึ่งปราสาทขอมที่มีความเป็นเอกลักษณ์มาก ๆ ด้วยตัวปราสาทตั้งตระหง่านโดดเด่นอยู่เพียงหลังเดียว ปราสาทแห่งนี้สร้างส่วนฐานด้วยศิลาแลง ส่วนด้านบนก่อด้วยศิลาแลง ในสมัยพุทธศตวรรษที่ 16 - 18 ภายในมีห้องครรภคฤหะที่ประดิษฐานประติมากรรมลักษณะคล้ายสวยัมภูวลึงค์ หรือศิวลึงค์ เป็นที่เที่ยวสุรินทร์อีกแห่งที่ไม่ควรพลาด
พิกัด : https://maps.app.goo.gl/TZJs6MJ6oSHnBQLn7
ปราสาทตาควาย
(หรือปราสาทกรอเบย) ตั้งอยู่บนทิวเขาพนมดงรัก อำเภอพนมดงรัก จังหวัดสุรินทร์ เป็นศาสนสถานขอมโบราณอายุกว่า
1,0001 comma 000
1,000ปี สร้างขึ้นราวพุทธศตวรรษที่
16−1816 minus 18
16−18ช่วงปลายสมัยนครวัด-ต้นสมัยบายน เป็นปราสาทหินทรายองค์เดี่ยวที่สมบูรณ์ โดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมจตุรมุขหันหน้าทิศตะวันออก มุ่งเน้นบูชาพระศิวะในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู
ประวัติและข้อมูลที่สำคัญของปราสาทตาควาย:
-
ที่ตั้ง: ตั้งอยู่บริเวณช่องตาควาย ติดแนวชายแดนไทย-กัมพูชา ในเขตบ้านไทยนิยมพัฒนา ตำบลบักได อำเภอพนมดงรัก จังหวัดสุรินทร์
-
ช่วงเวลาที่สร้าง: สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในพุทธศตวรรษที่ 16-18 ซึ่งอยู่ในช่วงเดียวกับปราสาทพนมรุ้ง หรือช่วงปลายสมัยนครวัด-ต้นสมัยบายน (ประมาณรัชสมัยพระเจ้าสุริยวรมันที่ 2 ถึง พระเจ้าชัยวรมันที่ 7)
-
สถาปัตยกรรม: เป็นปราสาทหินทรายองค์เดี่ยว (ปราสาทเดี่ยว) ตั้งบนฐานศิลาแลง แผนผังเป็นรูปกากบาท หันหน้าไปทางทิศตะวันออก ส่วนบนเป็นทรงพุ่มยอดปรางค์ลดหลั่นกัน 5 ชั้น โดยมีลักษณะพิเศษคือมักพบหินรูปทรงคล้ายศิวลึงค์ธรรมชาติ (สวายัมภูวลึงค์) ภายในห้องครรภคฤหะ
-
ที่มาของชื่อ: คำว่า "ตาควาย" (ภาษาเขมรเรียก ปราสาทกรอเบย แปลว่า ปราสาทควาย) อาจมาจากชื่อผู้ดูแลสถานที่ในอดีต หรือตำนานที่ว่าพื้นที่แห่งนี้เคยมีฝูงควายอาศัยอยู่มาก
-
ความสำคัญ: เป็นศาสนสถานโบราณที่แสดงถึงการนับถือความเชื่อพราหมณ์-ฮินดูในสมัยขอมเรืองอำนาจ แม้จะมีขนาดเล็กและอยู่โดดเดี่ยว แต่ก็ถือเป็นมรดกทางอารยธรรมขอมที่สมบูรณ์แห่งหนึ่งในแนวเทือกเขาพนมดงรัก